درماتیت آتوپیک ، علائم، درمان های نوین و مدیریت هوشمندانه اگزما - تفطن

لیست مطالب

• 1. درماتیت آتوپیک دقیقا چیست؟
• 2. مکانیسم تخریب سد دفاعی پوست
• 3. عوامل محرک و محیطی
• زنگ سرگرمی: شگفتی های میکروبیوم
• 4. تاریخچه و تکامل نگاه پزشکی
• 5. آمارها و اپیدمیولوژی دنیای
• 6. علائم بالینی در سنین مختلف
• 7. چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟
• زنگ سرگرمی: لباس های فضایی برای اگزما
• 8. روش های نوین تشخیص پزشکی
• 9. استراتژی های درمان دارویی
• 10. درمان های بیولوژیک و آینده پزشکی
• 11. فتوتراپی و جراحی های مرتبط
• 12. پیگیری و مدیریت طولانی مدت
• 13. مراقبت های خانگی و سبک زندگی
• 14. توصیه های صمیمانه برای خانواده ها
• 15. پیش آگهی و کیفیت زندگی
• 16. پاسخ به باورهای غلط رایج
• 17. تأثیرات روان شناختی اگزما
• 18. سناریوهای کاربردی مدیریت بحران

01

درماتیت آتوپیک دقیقا چیست؟

درماتیت آتوپیک (Atopic Dermatitis) یک بیماری التهابی، مزمن و غیر واگیر پوست است که با دوره های عود و فروکش شناخته می گردد. این شرایط بخشی از چیزی است که پزشکان به آن سه گانه آتوپیک می گویند که شامل اگزما، آسم و تب یونجه می گردد. در واقع، سیستم ایمنی در این افراد به مواد معمولی محیطی واکنشی بیش از حد نشان می دهد. این پاسخ سیستمیک باعث می گردد پوست رطوبت خود را از دست داده و در برابر نفوذ باکتری ها و عوامل آلرژی زا بی دفاع گردد.

پوست این بیماران مانند یک سد ترک خورده عمل می کند که نمی تواند آب را درون خود نگه دارد. به همین علت خشکی شدید، اولین و بارزترین ویژگی این بیماری محسوب می گردد. از نظر علمی، نقص در پروتئینی به نام فیلاگرین (Filaggrin) نقش کلیدی در این ماجرا ایفا می کند. وقتی این پروتئین به درستی فراوری نگردد، ساختار سلولی پوست شنماینده شده و التهاب به سرعت توسعه می یابد.

02

مکانیسم تخریب سد دفاعی پوست

فرآیند تخریب در درماتیت آتوپیک از لایه شاخی پوست شروع می گردد که بیرونی ترین بخش اپیدرم است. در حالت عادی، سلول های پوست مانند آجرهایی هستند که به وسیله ملاتی از چربی ها (Lipids) کنار هم نگه داشته شده اند. در افراد مبتلا، این ملات چربی کیفیت لازم را ندارد و شکاف هایی بین سلول ها ایجاد می گردد. این شکاف ها مسیری برای خروج آب (Trans-epidermal water loss) و ورود عوامل بیماری زا فراهم می نمایند.

وقتی سد دفاعی فرو می ریزد، سیستم ایمنی که در لایه های زیرین کمین نموده، فعال می گردد. سلول های لنفوسیت T با ترشح موادی به نام سیتوکین (Cytokines) باعث ایجاد قرمزی و تورم می شوند. جالب است بدانید که این التهاب حتی در بخش هایی از پوست که ظاهراً سالم به نظر می رسند نیز در سطح میکروسکوپی وجود دارد. بنابراین درمان نباید فقط به نقاط دارای ضایعه محدود گردد.

03

عوامل محرک و محیطی

پوست شما مثل یک کارآگاه حساس است که به کوچکترین چیزی شک می کند! از گرد و غبار خانه گرفته تا عطر تند همسایه، همگی می توانند یک حمله اگزما را کلید بزنند. تغییرات ناگهانی دما، صابون های عطری و حتی استرس های روزمره از متهمان اصلی هستند. جالب اینجاست که حتی تعریق بدن خودمان هم می تواند به علت وجود املاح، باعث تحریک پوست گردد.

مواد غذایی هم در این میان نقش بازی می نمایند، اما نه برای همه. در بچه ها، حساسیت به شیر یا تخم مرغ ممکن است اگزما را تشدید کند، ولی در بزرگسالان این موضوع کمتر دیده می گردد. یادتان باشد که خاراندن پوست، خودش بزرگترین محرک است؛ چون با ایجاد خراش، مواد تحریک نماینده راحت تر نفوذ می نمایند. این یک چرخه معیوب خارش-خارش است که باید با هوشمندی شکسته گردد.

زنگ سرگرمی: ارتش میکروبی پوست شما!

آیا می دانستید که روی پوست هر انسان سالم، میلیاردها باکتری زندگی می نمایند که مثل یک زیست بوم جنگلی با هم در تعادل هستند؟ در درماتیت آتوپیک، این جنگل دچار حریق می گردد! باکتری مفیدی به نام استافیلوکوکوس اورئوس (Staphylococcus aureus) در این بیماران به شدت رشد می کند و جای بقیه را می گیرد. دانشمندان به شوخی می گویند پوست بیمار مبتلا به اگزما، مثل یک هتل پنج ستاره برای باکتری های شرور است که خدمات رایگان دریافت می نمایند! پس وقتی پزشک به شما توصیه می کند از ضدعفونی نماینده های ملایم بهره ببرید، در واقع دارد ارتش صلح بان را به پوستتان برمی گرداند.

04

تاریخچه و تکامل نگاه پزشکی

در گذشته های دور، یونانیان باستان اگزما را نتیجه غلبه سودا بر بدن می دانستند و با گیاهان تلخ به درمان آن می پرداختند. اصطلاح اگزما از ریشه یونانی به معنای جوشیدن گرفته شده است، توصیفی دقیق از تاول های ریزی که در مراحل حاد بیماری ظاهر می شوند. تا قرن نوزدهم، پزشکان تفاوت زیادی بین درماتیت آتوپیک و سایر بثورات پوستی قائل نبودند و همه را در یک طبقه قرار می دادند.

در سال 1933، پزشکانی به نام های کوکا و سالزبرگر کلمه آتوپی را برای توصیف این گرایش ارثی به آلرژی ابداع کردند. آن ها متوجه شدند که این بیماران دارای ویژگی های مشترک ژنتیکی هستند. با پیشرفت علم در دهه 80 میلادی، نقش سیستم ایمنی و سلول های T کشف شد و درمان ها از مالیدن روغن های ساده به سمت داروهای تعدیل نماینده ایمنی حرکت کرد. امروز ما می دانیم که این یک نبرد سلولی پیچیده است، نه فقط یک حساسیت ساده پوستی.

05

آمارها و اپیدمیولوژی دنیای

درماتیت آتوپیک یکی از شایع ترین بیماری های پوستی در سراسر دنیا است که حدود 15 تا 20 درصد بچه ها را درگیر می کند. خبر خوب این است که بسیاری از این بچه ها با رسیدن به سن بلوغ، بهبود پیدا می نمایند، اما حدود 3 تا 10 درصد بزرگسالان همچنان با این چالش دست و پنجه نرم می نمایند. نرخ شیوع در کشورهای پیشرفته و صنعتی به مراتب بالاتر از منطقه ها روستایی است که به فرضیه بهداشت معروف شده است.

بر اساس مطالعات اپیدمیولوژیک، اگر هر دو والدین سابقه آتوپی داشته باشند، احتمال ابتلای فرزندشان تا 80 درصد افزایش می یابد. بعلاوه، زنان کمی بیشتر از مردان در بزرگسالی دچار این عارضه می شوند. توزیع جغرافیایی نشان می دهد که در منطقه ها با آب و هوای سرد و خشک، شدت علائم بیماران به علت کاهش رطوبت محیطی، به طور چشمگیری افزایش می یابد. این آمارها به ما یاری می نمایند تا گروه های پرخطر را شناسایی و اقدامات پیشگیرانه را زودتر شروع کنیم.

06

علائم بالینی در سنین مختلف

علائم اگزما بسته به سن فرد، مثل یک بازیگر تئاتر چهره عوض می نمایند! در نوزادان، ضایعات معمولاً روی صورت و پوست سر دیده می شوند که حالتی قرمز و ترشح دار دارند. با بزرگتر شدن کودک، محل درگیری به سمت خمیدگی آرنج ها و پشت زانوها تغییر مکان می دهد. در بزرگسالان، پوست بیشتر حالت ضخیم و چرمی (Lichenification) پیدا می کند و ممکن است فقط دست ها یا پلک ها را درگیر کند.

خارش شدید (Pruritus) علامت مشترک تمام سنین است که اغلب شب ها شدت می یابد و مانع خواب راحت می گردد. پوسته های ریزی که روی لباس می ریزند یا لکه های تیره و روشن پس از بهبود زخم ها، از دیگر نشانه ها هستند. گاهی اوقات این بیماری با عفونت های باکتریایی ثانویه همراه می گردد که در آن صورت، تاول های چرکی و دلمه بستن زرد رنگ (شبیه عسل) مشاهده می گردد. تشخیص زودهنگام این تغییرات ظاهری، کلید جلوگیری از پیشرفت بیماری است.

07

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟

شاید فکر کنید خب فقط یک خارش ساده است، خوب می گردد، اما صبر کنید! اگر خارش پوستتان آنقدر زیاد است که شب ها از خواب می پرید یا در کارهای روزمره تمرکز ندارید، زمان مراجعه به پزشک رسیده است. بعلاوه، اگر علائم عفونت مثل رگه های قرمز، چرک یا تب را مشاهده کردید، اصلاً درنگ نکنید. اگزما نباید زندگی اجتماعی شما را مختل کند یا باعث گردد از حضور در جمع خجالت بکشید.

یک نکته جدی: اگر با وجود استفاده از کرم های مرطوب نماینده معمولی، هیچ بهبودی حاصل نشد، یعنی احتیاج به درمان تخصصی دارید. گاهی اوقات اگزمای شدید می تواند نشانه ای از یک نقص ایمنی زمینه ای باشد که فقط پزشک قادر به تشخیص آن است. به خصوص در بچه ها، اگر پوسته ریزی همراه با کاهش وزن یا بی اشتهایی باشد، باید سریعاً آنالیز های لازم انجام گردد. یادتان باشد پیشگیری از ضخیم شدن پوست (لیکنیفیکاسیون) بسیار راحت تر از درمان آن است.

زنگ سرگرمی: لباس هایی از جنس نقره و جلبک!

فکر می کنید لباس های هوشمند فقط برای ورزشکاران حرفه ای است؟ سخت در اشتباهید! امروزه برای بیماران مبتلا به اگزما، لباس هایی طراحی شده که از الیاف نقره یا جلبک های دریایی ساخته شده اند. نقره خاصیت ضدباکتریایی دارد و نمی گذارد میکروب های مزاحم روی پوست تکثیر شوند. جلبک ها هم با حفظ رطوبت، مثل یک ماسک تمام مدت برای بدن عمل می نمایند. پس اگر دیدید کسی لباسی شبیه لباس فضانوردان پوشیده، شاید فقط دارد از پوست حساسش در برابر دنیای خشن محافظت می کند! تکنولوژی واقعاً در حال تبدیل شدن به پوست دوم ماست.

08

روش های نوین تشخیص پزشکی

تشخیص درماتیت آتوپیک عمدتاً بر پایه معاینه بالینی و آنالیز تاریخچه خانوادگی است؛ یعنی آزمایش خون جادویی که بگوید شما اگزما دارید وجود ندارد. با این حال، پزشک ممکن است آزمایش سطح IgE خون را درخواست کند که در 80 درصد این بیماران بالا است. پچ تست (Patch Test) نیز برای رد کردن درماتیت تماسی آلرژیک، زمانی که بیمار به درمان های معمول پاسخ نمی دهد، استفاده می گردد.

در موارد پیچیده، بیوپسی (نمونه برداری) پوست برای تمایز بین اگزما و بیماری های مشابه مانند پسوریازیس یا لنفوم پوستی انجام می گردد. امروزه روش های تصویربرداری غیرتهاجمی مانند درموسکوپی و میکروسکوپ کانفوکال (Confocal Microscopy) نیز به پزشکان یاری می نمایند تا ساختار لایه های زیرین پوست را بدون برش آنالیز نمایند. دقت داشته باشید که تشخیص صحیح، نیمی از درمان است، پس تمام جزئیات حساسیت های خود را با پزشک در میان بگذارید.

09

استراتژی های درمان دارویی

درمان های خوراکی یا تزریقی قوی تر مانند سیکلوسپورین یا متوترکسات برای موارد شدید که به کرم های موضعی پاسخ نمی دهند، رزرو می شوند. این داروها احتیاج به پایش مداوم آزمایشگاهی دارند تا از سلامت کبد و کلیه اطمینان حاصل گردد. همیشه به یاد داشته باشید که قطع ناگهانی داروهای استروئیدی می تواند باعث عود شدیدتر بیماری گردد، پس دقیقاً طبق دستور پزشک عمل کنید.

10

درمان های بیولوژیک و آینده پزشکی

وارد عصر طلایی درمان اگزما شده ایم! داروهای بیولوژیک مانند دوپیلوماب (Dupilumab) انقلابی در درمان موارد میانه تا شدید ایجاد نموده اند. این داروها برخلاف کورتون ها که کل سیستم ایمنی را سرکوب می نمایند، مثل یک تک تیرانداز دقیق عمل نموده و فقط پروتئین های خاصی (IL-4 و IL-13) را که عامل التهاب هستند، هدف قرار می دهند. این یعنی اثربخشی بالاتر و عوارض جانبی به مراتب کمتر برای کل بدن.

بعلاوه مهارنماینده های JAK (مانند Abrocitinib) که به صورت خوراکی مصرف می شوند، در حال تغییر بازی هستند. این داروها مسیرهای پیغام رسانی داخل سلولی را مسدود می نمایند و خارش را در عرض چند روز به شدت کاهش می دهند. تحقیقات روی واکسن های اختصاصی و درمان های مبتنی بر اصلاح میکروبیوم پوست نیز با سرعت در حال پیشرفت است. آینده برای بیماران آتوپیک بسیار روشن است و احتمالاً به زودی شاهد درمان های شخصی سازی شده بر اساس ژنتیک هر فرد خواهیم بود.

11

فتوتراپی و جراحی های مرتبط

وقتی داروها به تنهایی کافی نیستند، نور وارد میدان می گردد! فتوتراپی (Phototherapy) استفاده از اشعه ماوراء بنفش (بیشتر نوع UVB با پهنای باند باریک) تحت نظارت دقیق است. این اشعه ها باعث کاهش فعالیت سلول های ایمنی در لایه های پوست می شوند. این روش احتیاج به جلسات متعدد دارد اما برای بیمارانی که نمی خواهند یا نمی توانند داروهای سیستمیک قوی مصرف نمایند، یک گزینه عالی و ایمن محسوب می گردد.

در خصوص جراحی، باید گفت درماتیت آتوپیک ذاتاً یک بیماری جراحی نیست. اما گاهی اوقات عوارض ناشی از خارش های مزمن، مانند ضخیم شدن شدید پوست (Lichen Simplex Chronicus) یا ایجاد کیست های عفونی، ممکن است احتیاج به مداخلات کوچک جراحی یا لیزر درمانی داشته باشد. بعلاوه در مواردی که اگزما باعث ایجاد اسکار یا تغییر رنگ دائمی پوست شده است، روش های بازسازی پوست (Resurfacing) پس از کنترل کامل التهاب، به وسیله متخصصان پوست انجام می گیرد.

12

پیگیری و مدیریت طولانی مدت

اگزما مثل یک ماراتن است، نه دو سرعت! مدیریت این بیماری احتیاج به صبر و پیگیری مداوم دارد. حتی وقتی پوست شما کاملاً صاف و بدون لک است، نباید روتین مراقبتی را رها کنید. پزشکان اغلب درمان های پیشگیرانه (Proactive Therapy) را توصیه می نمایند؛ یعنی استفاده از کرم های دارویی دو بار در هفته روی نواحی که معمولاً دچار عود می شوند، حتی اگر در آن لحظه سالم به نظر برسند.

ویزیت های دوره ای به پزشک اجازه می دهد تا عوارض جانبی احتمالی داروها را چک نموده و دوز مصرفی را به تدریج کاهش دهد. یادداشت برداری از زمان های عود بیماری می تواند به شما یاری کند تا الگوهای پنهان (مثل تغییر فصل یا استرس کاری) را شناسایی کنید. این خودآگاهی، قدرت شما را در برابر بیماری افزایش می دهد. یادتان باشد هدف ما فقط درمان نیست، بلکه کنترل پایدار است تا اگزما دیگر معین نماینده برنامه زندگی شما نباشد.

13

مراقبت های خانگی و سبک زندگی

حمام کردن برای شما قوانین خاص خودش را دارد! دوش گرفتن باید کوتاه (کمتر از 10 دقیقه) و با آب ولرم باشد، چون آب داغ چربی های طبیعی پوست را می شوید و می برد. بلافاصله بعد از خشک کردن پوست (در حالی که هنوز کمی نمناک است)، باید از کرم های مرطوب نماینده غلیظ یا پمادها بهره ببرید. این قانون 3 دقیقه طلایی است؛ یعنی مرطوب نماینده باید در عرض 3 دقیقه بعد از حمام سد دفاعی را بازسازی کند.

لباس های نخی و گشاد بپوشید و دور لباس های پشمی یا نایلونی را خط بکشید. محیط خانه را خنک نگه دارید و از دستگاه های بخور در زمستان بهره ببرید تا هوا خشک نگردد. ناخن هایتان را همیشه کوتاه نگه دارید تا در صورت خارش ناخودآگاه در خواب، آسیب کمتری به پوست بزنید. این تغییرات کوچک در خانه، اثرات بزرگی در کاهش تعداد دفعات حملات بیماری دارند و احساس آرامش بیشتری به شما می دهند.

14

توصیه های صمیمانه برای خانواده ها

اگر فرزند شما مبتلا به درماتیت آتوپیک است، می دانم که چقدر تماشای بی قراری و خارش های او برایتان سخت است. اولین قدم این است که به او احساس امنیت بدهید و نگذارید اگزما به هویت او تبدیل گردد. به جای گفتنِ مداومِ نخارون!، سعی کنید حواس او را پرت کنید یا از کمپرس سرد برای تسکین ناحیه بهره ببرید. استفاده از کلماتی مثل پوستت الان احتیاج به کمی مراقبت داره بهتر از غر زدن است.

در خانه در پی درمان خانگی معجزه آسا نباشید؛ روغن نارگیل خالص ممکن است خوب باشد اما هیچ چیز جای مرطوب نماینده های طبی را نمی گیرد. مراقب باشید که از صابون های عطری برای شستن لباس های کودک استفاده نکنید و همیشه لباس ها را دو بار آبکشی کنید. اگر می پرسید چه اتفاقی می افتد اگر درمان را جدی نگیریم؟، باید بگویم احتمال عفونت و ایجاد زخم های همیشگی بالا می رود. با صبوری و عشق، این دوران سخت را پشت سر خواهید گذاشت.

15

پیش آگهی و کیفیت زندگی

آمارها بر اساس میانگین های دنیای هستند و شرایط هر بیمار فرق دارد. درماتیت آتوپیک به خودی خود طول عمر را کم نمی کند، اما اگزمای شدید و کنترل نشده می تواند خطر ابتلا به بیماری های قلبی-عروقی و اختلالات خواب را افزایش دهد. مدیریت صحیح نه تنها پوست را شفاف می کند، بلکه سلامت کلی بدن را نیز تضمین می کند. با درمان های تازه، حتی شدیدترین موارد هم می توانند زندگی عادی و فعالی داشته باشند.

16

پاسخ به باورهای غلط رایج

یکی از بزرگترین سوءتفاهم ها این است که اگزما واگیردار است؛ ابداً اینطور نیست! شما با دست دادن یا در آغوش گرفتن فرد مبتلا، هرگز دچار اگزما نمی شوید. باور غلط دیگر این است که اگزما فقط به خاطر کثیفی ایجاد می گردد، در حالی که شستشوی بیش از حد اتفاقاً شرایط را بدتر می کند. بسیاری فکر می نمایند با حذف گلوتن یا لبنیات مشکل حل می گردد، اما بدون تست آلرژی، این کار فقط بدن را از مواد مغذی محروم می کند.

بعلاوه، بعضی تصور می نمایند کورتون ها همیشه خطرناک هستند. اگر تحت نظر پزشک و به مقدار درست مصرف شوند، کورتون ها برترین ابزار برای فرو نشاندن شعله های التهاب هستند. نباید از ترس عوارض، اجازه داد بیماری به مراحل بحرانی برسد. علم پزشکی امروز بسیار دقیق تر از باورهای قدیمی عطاری ها عمل می کند. همیشه منبع اطلاعات خود را چک کنید تا در دام شایعات اینترنتی نیفتید.

17

تأثیرات روان شناختی اگزما

ارتباط پوست و روان (Psychodermatology) بسیار عمیق است. اگزما فقط لایه بیرونی بدن را درگیر نمی کند، بلکه می تواند باعث اضطراب، افسردگی و کاهش اعتماد به نفس گردد. فردی که مدام می خارد، ممکن است در محیط کار یا تحصیل احساس خجالت کند. استرس، خودش محرک اگزما است و اگزما باعث استرس بیشتر می گردد؛ یک چرخه آزاردهنده که احتیاج به توجه روان پزشکی در کنار درمان پوستی دارد.

در بسیاری از کلینیک های پیشرفته، مشاوران روانشناسی بخشی از تیم درمان اگزما هستند. یادگیری تکنیک های تمدد اعصاب و مدیتیشن می تواند به کاهش حس خارش عصبی یاری کند. اگر احساس می کنید اگزما روی خلق وخوی شما تأثیر گذاشته، حتماً با پزشکتان صحبت کنید. سلامت روان شما به مقدار سلامت پوستتان اهمیت دارد و نباید نادیده گرفته گردد. ما به انسان به عنوان یک کل واحد نگاه می کنیم، نه فقط مجموعه ای از سلول های پوستی.

18

سناریوهای کاربردی مدیریت بحران

فرض کنید صبح بیدار می شوید و می بینید پوستتان به شدت قرمز شده و می سوزد. در این مواقع، اولین قدم آرامش است؛ از دوش آب سرد (نه یخ) بهره ببرید تا حرارت پوست فروکش کند. سپس از پانسمان های خیس (Wet Wrap Therapy) بهره ببرید؛ یعنی یک لایه کرم مرطوب نماینده بزنید، یک پارچه نخی نمناک روی آن بگذارید و روی آن یک لایه خشک بپوشانید. این کار مثل یک بمب آبرسان عمل می کند.

اگر در سفر هستید و اگزما عود کرد، همیشه یک کیت اضطراری شامل پماد استروئیدی ملایم و شوینده غیرصابونی (Syndet) همراه داشته باشید. از امتحان کردن غذاهای عجیب و غریب یا لوسیون های هتل در زمان عود پرهیز کنید. با داشتن یک نقشه راه برای لحظات بحرانی، دیگر ترس از حملات ناگهانی نخواهید داشت. شما مدیر بدن خود هستید و با دانش کافی، می توانید هر شرایطی را مدیریت کنید.

سوالات متداول هوشمند (Smart FAQ)

1. آیا نور خورشید برای درمان اگزما مفید است یا مضر؟

نور خورشید یک شمشیر دو لبه برای بیماران مبتلا به درماتیت آتوپیک محسوب می گردد. از یک طرف، اشعه UV طبیعی می تواند التهاب پوست را کاهش داده و سنتز ویتامین D را بهبود ببخشد. از طرف دیگر، گرمای خورشید باعث تعریق شده که خود یکی از محرک های اصلی خارش است. بنابراین توصیه می گردد قرارگیری در معرض آفتاب کوتاه و در ساعات خنک روز با استفاده از ضدآفتاب های فیزیکی باشد.

2. آیا اگزما می تواند به اندام های داخلی بدن آسیب برساند؟

درماتیت آتوپیک مستقیماً به اندام هایی مانند کبد یا کلیه آسیب نمی رساند و یک بیماری پوستی است. با این حال، به علت ماهیت التهابی سیستمیک، ممکن است با بیماری های دیگری مثل آسم یا آلرژی های غذایی همراه باشد. بعلاوه استرس مزمن ناشی از بیماری می تواند بر سیستم عصبی و گوارشی فرد تأثیرات غیرمستقیم بگذارد. کنترل به موقع پوست، خطر بروز این تداخلات سیستمیک را به حداقل ممکن می رساند.

3. تفاوت اصلی اگزما با پسوریازیس در چیست؟

این دو بیماری اغلب با هم اشتباه گرفته می شوند اما تفاوت های کلیدی در ظاهر و محل درگیری دارند. اگزما معمولاً باعث خارش بسیار شدیدتر می گردد و مرز ضایعات آن با پوست سالم خیلی تعیین نیست. پسوریازیس پلاک های قرمز با پوسته های نقره ای ضخیم ایجاد می کند که مرزهای کاملاً تعیینی دارند. بعلاوه پسوریازیس بیشتر روی آرنج و زانو (سمت بیرونی) ظاهر می گردد، در حالی که اگزما داخل خمیدگی ها را دوست دارد.

4. آیا استفاده از سرکه سیب برای تسکین اگزما علمی است؟

بعضی معتقدند چون پوست اگزما دارای pH قلیایی است، سرکه سیب اسیدی می تواند تعادل را برگرداند. مطالعات علمی اخیر نشان داده اند که حمام سرکه سیب تأثیر چشمگیری در بهبود سد دفاعی پوست ندارد. حتی در بعضی موارد، اسید موجود در سرکه می تواند باعث تحریک و سوزش شدید پوست های حساس گردد. بهتر است به جای این روش ها، از شوینده های با pH تنظیم شده (pH-balanced) بهره ببرید.

5. چرا در فصل زمستان اگزما شدت می گیرد؟

سرمای هوا و کاهش رطوبت محیط در زمستان باعث تبخیر سریع تر آب از سطح پوست می گردد. سیستم های گرمایشی داخل منازل نیز هوا را به شدت خشک می نمایند که تیر خلاصی برای پوست آتوپیک است. در این فصل، لایه چربی پوست نازک تر شده و راه برای نفوذ محرک ها بازتر می گردد. افزایش دفعات استفاده از مرطوب نماینده های سنگین در زمستان برای پیشگیری از این شرایط الزامی است.

6. آیا ورزش کردن برای بیماران مبتلا به اگزما ممنوع است؟

ورزش برای سلامت عمومی عالی است، اما تعریق ناشی از آن می تواند باعث سوزش و خارش گردد. برای مدیریت این شرایط، توصیه می گردد در محیط های خنک ورزش کنید و بلافاصله بعد از فعالیت دوش بگیرید. پوشیدن لباس های ورزشی نخی که رطوبت را جذب می نمایند به جای لباس های پلاستیکی بسیار یاری نماینده است. بعلاوه نوشیدن آب فراوان حین ورزش به حفظ هیدراتاسیون پوست از داخل یاری می کند.

7. آیا اگزما می تواند روی بینایی تأثیر بگذارد؟

اگر اگزما ناحیه پلک و دور چشم را درگیر کند، می تواند عوارضی برای چشم داشته باشد. مالش مداوم چشم ها به علت خارش ممکن است باعث تغییر شکل قرنیه یا ایجاد کاتاراکت (آب مروارید) زودرس گردد. بعضی داروهای بیولوژیک تازه نیز ممکن است باعث التهاب ملتحمه (Conjunctivitis) در بعضی بیماران شوند. بنابراین در صورت درگیری ناحیه چشم، معاینه به وسیله چشم پزشک در کنار متخصص پوست لازم است.

جمع بندی نهایی

درماتیت آتوپیک اگرچه بیماری پیچیده و گاه طاقت فرسایی است، اما با دانش امروز دیگر یک بن بست درمانی محسوب نمی گردد. ما آموختیم که مدیریت این شرایط فراتر از مالیدن یک کرم ساده است و احتیاج به رویکردی چندجانبه شامل بازسازی سد دفاعی پوست، کنترل سیستم ایمنی و تنظیم سبک زندگی دارد. با پیشرفت های شگرف در حوزه داروهای بیولوژیک و مهارنماینده های مولکولی، اکنون بیش از هر زمان دیگری ابزار برای بازگرداندن آرامش به پوست بیماران در اختیار داریم. کلید موفقیت در این مسیر، ثبات در مراقبت، پرهیز از محرک ها و حفظ روحیه مثبت است. به یاد داشته باشید که پوست شما لایه ای زنده و پویاست که با مراقبت هوشمندانه، قدرت ترمیم خود را باز خواهد یافت.

شما چگونه با اگزما مقابله می کنید؟

تجربیات شما می تواند چراغ راهی برای دیگرانی باشد که در ابتدای این مسیر هستند. آیا روش خاصی برای تسکین خارش پیدا نموده اید یا محصولی بوده که معجزه نموده باشد؟ سوالات و دیدگاه های خود را در بخش نظرات پایین همین صفحه با ما و سایر خوانندگان در میان بگذارید. من و همکارانم آماده پاسخگویی به پرسش های تخصصی شما هستیم.

دکتر علیرضا مجیدی

پزشک، نویسنده و بنیان گذار وبلاگ خبرنگاران

دکتر علیرضا مجیدی، نویسنده و بنیان گذار وبلاگ خبرنگاران .

بیش از دو دهه در زمینه سلامت، پزشکی، روان شناسی و جنبه های فرهنگی و اجتماعی آن ها می نویسد و کوشش می کند دانش را ساده اما دقیق منتقل کند.

پزشکی دانشی پویا و همیشه در حال تغییر است؛ بنابراین، محتوای این نوشته جایگزین ویزیت یا تشخیص پزشک نیست.

دربارهٔ علیرضا مجیدی در خبرنگاران

مطالب مرتبط

اگزما و درماتیت تماسی چه بیماری های پوستی هستند؟ چطور درمان می شوند؟

بیماری کرون | از نشانه های پنهان تا مدیریت هوشمندانه و درمان های نوین

سرطان پروستات؛ از تشخیص زودهنگام تا درمان های نوین و مدیریت هوشمندانه

اسکلروز سیستمیک | از علائم پنهان تا راهکارهای مدیریت هوشمندانه

درماتیت یا التهاب پوست: علایم - شیوه های تشخیص و درمان

نوع تازهی از کرم اگزما ساخته شده که مکانیسم عمل آن خاموش کردن ژن های التهابی است!